خود مهارگري: ظرفيتي واحد يا دو وجهي؟ تمايز بين
وجوه بازدارندگي و برانگيزندگي در دانشجويان
دانشگاه هاي تهران

مهدی رضا سرافراز 1، نیما قربانی 2،  عابدین جواهری 3

1. نويسنده مسئول، (دانشجوي دكتري روانشناسي سلامت دانشگاه تهران)
2. دانشيار گروه روانشناسي و علوم تربيتي دانشگاه تهران
3. كارشناسي ارشد روانشناسي دانشگاه خوارزمي

چکیده:
با ساخت فرم کوتاه مقیاس خود مهارگری بیشتر مطالعات در این حوزه، برای سنجش ظرفیت عمومی خود مهارگری از آن استفاده کرده اند. یافته های ناهمخوان در مورد سازش یافتگی خود مهارگری در ساختار تک عاملی این مقیاس تردید ایجاد کرده است. مطالعه ی پیش رو با هدف ارزیابی ساختار عاملی این مقیاس در ایران انجام گردید. 247 (زن 188، مرد 53، نامشخص: 6) دانشجوی دانشگاه های استان تهران به مقیاس های فرم کوتاه مقیاس خود مهارگری، مقیاس نشخوار ذهنی، مقیاس حالت نگرانی، مقیاس احساس سرزندگی، مقیاس اضطرابوافسردگی، پاسخ دادند. یافته های تحلیل عامل تأییدی نشان داد مدل تک عاملی با داده ها برازش ندارد. تحلیل عامل اکتشافی ساختار دو عاملی را مطرح کرد که در تحلیل تأییدی مجدد برازش مطلوبی داشت. یافته ها با نگاهی به دیدگاه های مربوط به دو وجه خود مهار گری مورد بحث قرار گرفت و بر لزوم بازنگری نظریه ها و پژوهش در وجوه متفاوت بازدارنده و برانگیزنده ی خود مهارگری، صحه گذاشت.
واژه‌های کلیدی: خود مهارگری، وجوه خود مهارگری، پایداری هیجانی، انضباط، ساختار عاملی